W Polsce wierzyciele wciąż mają bardzo duży problem ze ściągalnością alimentów. Mimo że sądy zasądzają należne kwoty na dzieci, wielu rodziców nie wywiązuje się z tego obowiązku. Aby zapobiec takiej sytuacji, warto złożyć wniosek o zabezpieczenie alimentów na etapie postępowania sądowego. Co powinien zawierać taki dokument?

Na czym polega zabezpieczenie alimentów?

Zabezpieczenie alimentów to tymczasowa decyzja, którą może wydać sąd w trakcie toczącego się postępowania sądowego o ustanowienie alimentów bądź sprawy rozwodowej. Jej celem jest zobowiązanie drugiej strony do przeznaczenia określonych środków finansowych na utrzymanie dziecka lub małżonka jeszcze przed zakończeniem procesu. Zabezpieczenie alimentów sprawia, że osoba uprawniona nie musi czekać wiele miesięcy lub lat na prawomocny wyrok, aby otrzymać pieniądze, które są jej niezbędne do życia.

Podstawowa charakterystyka zabezpieczenia alimentów:

• Tymczasowość – obowiązuje od momentu wydania postanowienia, zazwyczaj opatrzonego klauzulą wykonalności, do czasu uprawomocnienia się wyroku kończącego sprawę.
• Natychmiastowa wykonalność – po uzyskaniu postanowienia o zabezpieczeniu alimentów strona zobowiązana musi od razu płacić wyznaczoną kwotę. Jeśli tego nie zrobi, można zwrócić się do komornika, który przeprowadzi egzekucję należności.
• Ułatwiona procedura – wniosek o zabezpieczenie alimentów sąd rozpoznaje bezzwłocznie, często w ciągu kilku dni lub tygodnia. W wielu przypadkach postanowienie wydawane jest nawet bez przeprowadzania rozprawy, co pozwala na natychmiastowe zabezpieczenie środków.
• Brak opłat – za wniosek o zabezpieczenie alimentów nie trzeba wnosić opłaty sądowej.

Kiedy warto wnioskować o zabezpieczenie alimentów?

Zabezpieczenie alimentów pozwala ustalić tymczasową kwotę świadczenia, która w znacznym stopniu poprawia sytuację finansową dziecka oraz rodzica, który na co dzień ponosi koszty jego utrzymania. Taki wniosek warto złożyć zawsze wtedy, gdy istnieje spore ryzyko, że druga strona nie będzie chciała dobrowolnie wywiązywać się z obowiązku alimentacyjnego albo będzie celowo opóźniać płatności do czasu zakończenia postępowania sądowego. Jego złożenie pozwala uniknąć sytuacji, w której przez kilka miesięcy ciężar utrzymania dziecka spoczywa wyłącznie na jednym z rodziców, a bieżące potrzeby pozostają niezaspokojone.

Najczęstsze sytuacje, w których warto wnioskować o zabezpieczenie alimentów:

• drugi rodzic całkowicie zaprzestał przekazywania środków na utrzymanie dziecka;
• alimenty są wpłacane nieregularnie lub w zaniżonej wysokości;
• między stronami istnieje silny konflikt i brak jest realnych szans na dobrowolne porozumienie;
• zobowiązany deklaruje, że poczeka na wyrok sądu i do tego czasu nie będzie płacił;
• sytuacja finansowa rodzica sprawującego opiekę jest trudna i nie pozwala samodzielnie pokrywać wszystkich kosztów;
• istnieje obawa, że druga strona celowo będzie unikać pracy lub ukrywać dochody, aby zmniejszyć swoje zobowiązania.

Jak uzyskać zabezpieczenie alimentów?

Podstawą uzyskania decyzji o zabezpieczeniu alimentów w określonej kwocie jest złożenie odpowiedniego wniosku do sądu. Należy w nim dobrze przedstawić swoją sytuację i powody, dla których konieczne jest szybkie zapewnienie dziecku środków na utrzymanie jeszcze przed zakończeniem postępowania. W uzasadnieniu warto wskazać zarówno bieżące potrzeby dziecka, jak i trudności finansowe spowodowane brakiem lub nieregularnością wpłat ze strony drugiego rodzica.

Procedura ubiegania się o zabezpieczenie alimentów przebiega w następujący sposób:

• Przygotowanie wniosku – w tym określenie żądanej kwoty, napisanie uzasadnienia, w którym wykażesz bieżące potrzeby dziecka i dołączenie dokumentów, np. rachunków, faktur, potwierdzeń przelewów, zaświadczenia o zarobkach, umowy o pracę czy zaświadczeń ze szkoły lub przedszkola.
• Złożenie wniosku do sądu – wniosek można dołączyć do pozwu o alimenty albo złożyć w trakcie już toczącego się postępowania.
• Rozpoznanie wniosku przez sąd – sąd analizuje przedstawione okoliczności i wydaje postanowienie na podstawie treści wniosku, dołączonych dokumentów oraz uprawdopodobnienia zarówno potrzeb dziecka, jak i możliwości zarobkowych oraz majątkowych osoby zobowiązanej. Zdarza się jednak, że w bardziej skomplikowanych sprawach sąd zwraca się do drugiego rodzica o złożenie pisemnego stanowiska albo wyznacza krótkie posiedzenie, aby doprecyzować okoliczności sprawy.
• Wydanie postanowienia o zabezpieczeniu – po jego doręczeniu zobowiązany ma obowiązek przelewać współmałżonkowi wskazaną kwotę.
• Możliwość egzekucji – w przypadku braku płatności można skierować sprawę do komornika w celu przymusowego dochodzenia należności.

Co zrobić, gdy zabezpieczenie alimentów nie jest płacone?

Osoba zobowiązania do płacenia alimentów może się od nich uchylać nawet wtedy, gdy sąd wydał już postanowienie o ich zabezpieczeniu. W takim wypadku możesz zwrócić się do komornika, który ma możliwość wszczęcia egzekucji i ściągnięcia zaległych kwot bezpośrednio od zobowiązanego, np. poprzez zajęcie:

• wynagrodzenia za pracę w wysokości do 60% pensji netto, nawet w przypadku otrzymywania minimalnego wynagrodzenia,
• środków zgromadzonych na rachunkach bankowych,
• emerytury i renty do określonej części kwoty wolnej od zajęcia,
• ruchomości, np. samochodu, wartościowego sprzętu i innych przedmiotów, jeśli nie są niezbędne do codziennego życia,
• praw z umów ubezpieczeniowych lub zysków z prowadzonej działalności gospodarczej,
• udziałów w spółkach lub innych praw majątkowych, które można spieniężyć.

Poza wizytą u komornika warto też skonsultować się z prawnikiem rodzinnym, który doradzi, jakie dokumenty i dowody należy zgromadzić, pomoże przygotować wnioski do komornika oraz w razie potrzeby będzie Cię również reprezentował w sądzie.

Kompleksowe wsparcie w tym zakresie uzyskasz w naszej kancelarii. Zapraszamy do kontaktu w tej i innych sprawach.